CO2-neutraal kaasmaken bij Nieuwerwets

Fotobijschrift: Wilco bij een deel van de geautomatiseerde kaasbehandelingslij n van Nieuwerwets – gebouwd door DERO Group met een capaciteit van circa 10 duizend kg kaas per uur, inclusief coating.

“Je moet doen wat bij je past”

In het buitengebied van Knegsel, vlakbij Eindhoven, runt de familie De Crom het bedrijf Nieuwerwets. De omgeving heeft de bij naam Brainport vanwege het innovatieve karakter, en daar past de onderneming van eigenaar Wilco de Crom perfect in. In dit artikel vertelt hij over het familiebedrijf, CO2-neutraal kaasmaken en doen waar je gelukkig van wordt.

Waar zitten jullie precies?

“Wij zitten in Knegsel, dat ligt tegen Veldhoven en Eindhoven aan. Het is eigenlijk het buitengebied van het zuidelijke centrum van Nederland, de Brainport. Je ziet hier veel uit breiding en vernieuwing. Er komen steeds meer mensen wonen, bijvoorbeeld werknemers van ASML. Tegelijkertijd is het van oudsher een bourgondische regio, met nog best veel melkveehouderijen.” Kun je iets vertellen over het ontstaan van het bedrijf? “Het bedrijf is gestart door mijn opa en oma. Mijn ouders en ik hebben het later verder uitgebouwd en geprofessionaliseerd, met name richting melkveehouderij. Mijn broer Frank en ik zijn de derde generatie. We zijn hier opgegroeid en hebben alles met de paplepel meegekregen. Mijn kinderen groeien hier nu ook weer op. Wat dat betreft is het echt een familiebedrijf. Maar voor ons gaat het verder dan alleen familie. We vinden het belangrijk dat de mensen die hier werken zich ook thuis voelen. Natuurlijk moet er gepresteerd worden, maar dat betekent niet dat je niet met elkaar meedenkt. We zijn best hard gegroeid, maar kennen iedereen goed. Het liefst werken we met mensen uit de buurt. Het is mooi als je elkaar kent en iets voor elkaar over hebt.”

Jullie zijn vijf jaar geleden gestart met kaasmaken. Waarom die stap?

“We hebben een melkveebedrijf en er waren plannen om het over te nemen, vooral vanuit mij. Daarnaast hebben we al zeventien jaar een zorgboerderij voor mensen met dementie. Dat is zo mooi werk, daar krijg je veel voor terug en je kunt echt iets bijdragen aan de regio. Omdat we hier al actief zijn met de zorgboerderij, vonden we het logisch om ook met de rest van het bedrijf meer verbinding te zoeken. Kaasmaken past daar goed bij. Onze kaas is nu overal in de regio te krijgen, en gelukkig ook in de rest van Nederland.”

Wat voor kazen maken jullie?

“Wij maken met een eigen unieke receptuur hoogwaardige Goudse boerderijkaas van volle melk. Als je dat goed onder de knie hebt, kun je ook lekkere kruidenkazen maken. We produceren van alles: jong, oud en belegen. Naast bieslook hebben we varianten zoals fenegriek, truffel en Italiaanse kruiden. Maar alles begint bij die basis.”

Hoe is jullie bedrijf georganiseerd?

“Ik ben eigenaar, maar we doen het echt samen. Met mijn broer en met het hele team. We hebben mensen op het melkveebedrijf, op de zorgboerderij, in de kaasmakerij en in de verkoop. Er zijn hier geen managers. We werken met zelfsturende teams. Iedereen heeft zijn eigen verantwoordelijkheid en mag zelf nadenken. Dat past bij onze familiecultuur.”

Jullie hebben fors geïnvesteerd in jullie manier van produceren. Kun je daar iets over vertellen?

“Toen we vijf jaar geleden begonnen met kaasmaken, hebben we ervoor gekozen om het meteen goed neer te zetten. We produceren onze kaas volledig met groene energie. We hebben 1.500 zonnepanelen, 60 thermische panelen en twee warmtepompen. Daarmee zijn we de eerste kaasmakerij op een boerenerf die volledig CO2-neutraal gepasteuriseerde kaas maakt. En dat is best bijzonder, want pasteuriseren kost veel energie. Daarnaast is onze keten kort: de melk gaat hier van de stal direct naar de kaasmakerij.”

Wat was voor jullie de belangrijkste motivatie om dat zo aan te pakken?

“Natuurlijk weet je dat fossiele grondstoffen onder druk staan en je denkt na over de toekomst. Maar voor ons is uiteindelijk de smaak van de kaas het allerbelangrijkst. Dat is nummer één. Je kunt alles goed regelen, maar als je kaas niet te eten is, dan heb je nog niks. Maar daarnaast willen mensen ook weten waar hun product vandaan komt, hoe het gemaakt wordt en wat voor bedrijf erachter zit. Dat is voor ons nummer twee. Ik zeg niet dat dit dé manier is, maar het is onze manier. Het past bij ons en dat is het verhaal dat we vertellen.”

Jullie kijken niet alleen naar de kaasmakerij, maar ook naar de stal. Wat gebeurt daar?

“We hebben onze stal recent verbouwd. We zijn nu bezig om nog minder uit te stoten. Dat doen we onder andere met monomestvergisting. We verwerken de mest dagvers en halen daar methaan uit, wat we omzetten in groen gas. In plaats van dat die methaan de lucht in gaat, gaat een groot deel nu het gasnet op. Daarnaast strippen we de mest: we halen de stikstof eruit zodat het weer als kunstmestvervanger kan worden gebruikt. We worden straks een jaar lang gemonitord door de Universiteit van Wageningen om te kijken wat het precies doet en oplevert. De kaasmakerij hebben we op orde qua uitstoot, en dat willen we in de stal ook bereiken.”

Dierenwelzijn past ook helemaal in jullie verhaal. Hoe gaan jullie daarmee om?

“Dat vinden we minstens zo belangrijk. Onze ligboxen zijn extra ruim: 1.20 meter breed en langer dan standaard. De loopruimtes hebben we vergroot van 3,5 naar 4 meter. De koeien liggen niet op beton, matrassen of waterbedden, maar op watermatrassen. Dat gebruiken we nu een half jaar en dat werkt geweldig, zowel qua comfort als hygiëne. Daarnaast zijn de ligboxen flexibel, zodat koeien zich niet stoten. We letten op ventilatie en klimaat in de stal en we verzorgen de klauwen intensief en preventief. Ons devies is: zonder infectie geen ziekte. Koeien moet je van buiten goed verzorgen, maar ook van binnen. Daar is rust, reinheid en regelmaat heel belangrijk bij.”

Jullie zitten in een innovatieve regio. Merk je dat dat invloed heeft?

“Er zit hier veel ondernemerschap, dat zeker. Maar zijn we innoverend omdat we hier zitten, of zijn we gewoon zo ingesteld? Ik weet het niet. We kijken goed naar ons verhaal en of wat we doen daarbij past. Het is ook leuk om mee bezig te zijn. We hebben bijvoorbeeld een kaaslaboratorium. Daar komen regelmatig studenten voedseltechnologie. We doen daar proeven met nieuwe smaken. We maken eerst kleine batches en als het aanslaat, schalen we op en bedenken we er een leuke actie omheen bijvoorbeeld.”

Hoe brengen jullie jullie verhaal naar buiten?

“Dat is niet in één zin uit te leggen. We hebben een fulltime marketeer in dienst die zichdaarmee bezighoudt, samen met ons. Landelijk werken we aan onze merkbekendheid via groothandel Van der Sterre en regionaal verkopen we via onze eigen kaaskarren op markten, op de boerderij en aan restaurants en speciaalzaken. Onze medewerkers spelen daar een belangrijke rol in. Zij vertellen het verhaal: over de koeien, over de kaas, over hoe we werken. We hebben veel thema’s om op terug te grijpen wat dat betreft. Maar je kunt past marketing gaan doen, als je bedrijf klopt. Anders val je door de mand.”

Krijgen jullie veel bezoekers op het bedrijf?

“We zitten nu in een fase waarin we veel verbouwingen en ontwikkelingen achter de rug hebben. Momenteel werken we aan een ruimte waar we mensen kunnen ontvangen. Iedereen die geïnteresseerd is, is welkom te komen kijken. Het belangrijkste is dat je je bedrijf met trots kunt laten zien en dat je niet ergens een hoekje moet overslaan. Dat is misschien wel het moeilijkste in ons vak: alles op orde hebben. Maar het is een mooi streven.”

Wat willen jullie collega-boeren meegeven?

“Iedereen moet doen wat bij hem past. Doe het met plezier, wees er trots op en laat je bedrijf zien. Je kunt op veel manieren goed bezig zijn: biologisch of niet, of met monomestvergisting of andere oplossingen. Binnen de sector moeten we elkaar ook steunen en promoten en respect hebben voor elkaars keuzes. Er is niet één route. Het belangrijkste is dat je het verantwoord doet, met oog voor dier en omgeving, en op je eigen manier.”